മാവേലിയെ ലോകം ഓർത്തു… വിന്ധ്യാവലിയെ ആരും ഓർത്തില്ല!വൈധവ്യത്തിന്റെ നിഴലിൽ മറഞ്ഞുപോയ ഒരു സ്ത്രീയുടെ കഥ.

രചന : ലീലാമ്മ തോമസ്, ബോട്സ്വാന. ✍

ഓണം വരുമ്പോൾ
നമ്മുടെ വീടുകൾ പൂക്കളാൽ നിറയും.
മുറ്റത്ത് പൂക്കളം വിരിയും.
അടുക്കളയിൽ സദ്യയുടെ മണം നിറയും.
പാട്ടുകളിൽ മാവേലി വീണ്ടും വരും.
“മാവേലി നാടുവാണീടും കാലം…”
നമ്മൾ പാടും.
മാവേലിയുടെ നല്ലകാലത്തെക്കുറിച്ച് പറയും.
അവന്റെ നീതിയെക്കുറിച്ച് പറയും.
അവന്റെ ദാനശീലത്തെക്കുറിച്ച് പറയും.
അവന്റെ മഹത്വത്തെക്കുറിച്ച് തലമുറകൾക്ക് പറഞ്ഞു കൊടുക്കും.
പക്ഷേ…
മാവേലി പോയപ്പോൾ കൂടെ പോകാൻ കഴിയാതെ ഭൂമിയിൽ ശേഷിച്ച ഒരു സ്ത്രീയെക്കുറിച്ച് നമ്മൾ എപ്പോഴെങ്കിലും ചിന്തിച്ചിട്ടുണ്ടോ?
അവളുടെ പേര്?
വിന്ധ്യാവലി.
പുരാണപരമ്പരയിൽ മഹാബലിയുടെ പത്നിയായി പറയപ്പെടുന്ന സ്ത്രീ.
ഒരു രാജാവിന്റെ ഭാര്യ.
ഒരു അമ്മ.
ഒരു കുടുംബത്തിന്റെ നാഥ.
അതിലുപരി,
ഭർത്താവിന്റെ മഹത്വത്തിന്റെ നിഴലിൽ സ്വന്തം കഥ നഷ്ടപ്പെട്ട ഒരു സ്ത്രീ.
മഹാബലി മഹാനായി.
അവന്റെ ദാനശീലം ലോകം പാടി.
അവന്റെ യാഗങ്ങൾ ഓർമ്മിക്കപ്പെട്ടു.
അവന്റെ ഭരണകാലം സമത്വത്തിന്റെയും സമൃദ്ധിയുടെയും പ്രതീകമായി മാറി.
വാമനൻ വന്നു.
മൂന്ന് അടി മണ്ണ് ചോദിച്ചു.
വിശ്വരൂപം പ്രാപിച്ചു.
ഒടുവിൽ മൂന്നാമത്തെ ചുവടിനായി മഹാബലി സ്വന്തം ശിരസ്സ് സമർപ്പിച്ചു.
മഹാബലി സുതലത്തിലേക്ക് പോയി.
പുരാണം അവിടെ ഒരു മഹാരാജാവിന്റെ കഥ പൂർത്തിയാക്കി.
പക്ഷേ ഒരു സ്ത്രീയുടെ കഥ അവിടെ തുടങ്ങിയിരിക്കാമല്ലോ?
മഹാബലിയുടെ രാജ്യം നഷ്ടപ്പെട്ടു.
അവന്റെ സിംഹാസനം നഷ്ടപ്പെട്ടു.
അവൻ സുതലത്തിലേക്ക് പോയി.
പക്ഷേ…

വിന്ധ്യാവലിക്ക് നഷ്ടപ്പെട്ടത് എന്തായിരുന്നു?
ഭർത്താവിനെ.
അവളുടെ ജീവിതത്തിന്റെ കൂട്ടുകാരനെ.
അവളുടെ കുടുംബത്തിന്റെ പുരുഷനെ.
അവളുടെ ജീവിതത്തിന്റെ ഒരു വലിയ ഭാഗത്തെ.
അവളുടെ കണ്ണുനീർ ആരെങ്കിലും രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ടോ?
അവൾ ഉറങ്ങാതെ കിടന്ന രാത്രികൾക്ക്
പുരാണങ്ങളിൽ എവിടെയെങ്കിലും ഒരു വരിയുണ്ടോ?
ഭർത്താവിന്റെ മടങ്ങിവരവിനായി അവൾ കാത്തിരുന്നോ?
കാത്തിരുന്നെങ്കിൽ,
ആ കാത്തിരിപ്പിന്റെ ദൈർഘ്യം ആരാണ് അളന്നത്?
പുരുഷന്റെ വീരകഥകൾ ചരിത്രമാകുമ്പോൾ,
സ്ത്രീയുടെ കണ്ണുനീർ എന്തുകൊണ്ടാണ് ചരിത്രത്തിന്റെ അരികിൽ പോലും ഇടം നേടാത്തത്?
ഇതാണ് നമ്മൾ ചോദിക്കേണ്ടത്.
മഹാബലിയുടെ പേര് പാട്ടുകളിൽ മുഴങ്ങി.
ബാണന്റെ പേര് പുരാണങ്ങളിൽ നിലനിന്നു.
ബാണന്റെ മകൾ ഉഷയുടെ പ്രണയകഥ തലമുറകൾ പറഞ്ഞു.
അനിരുദ്ധനുമായുള്ള ഉഷയുടെ ബന്ധം മറ്റൊരു മനോഹരമായ പുരാണകഥയായി മാറി.
പക്ഷേ…
ഈ വംശത്തിന്റെ അമ്മയായ വിന്ധ്യാവലി?
അവളുടെ പേര് എത്ര നിശ്ശബ്ദം!
സ്ത്രീയുടെ ചരിത്രം പലപ്പോഴും ഇങ്ങനെയാണ്.

അവൾ രാജാവിന്റെ ഭാര്യയായിരിക്കും—
പക്ഷേ രാജാവിന്റെ ചരിത്രത്തിൽ അവൾക്ക് ഒരു വരി മാത്രം.
അവൾ അമ്മയായിരിക്കും,
പക്ഷേ മകന്റെ മഹത്വത്തിൽ അവളുടെ പേര് മറയും.
അവൾ കാത്തിരിക്കും,
പക്ഷേ അവളുടെ കാത്തിരിപ്പിന് കഥയുണ്ടാകില്ല.
അവൾ കരയും,
പക്ഷേ അവളുടെ കണ്ണുനീർ ആരും പാടുകയില്ല.
പുരുഷൻ ചരിത്രം സൃഷ്ടിക്കുന്നു എന്ന് നമ്മൾ പറയുന്നു.
പക്ഷേ ആ ചരിത്രത്തിന്റെ നിശ്ശബ്ദ വേദന പലപ്പോഴും ഒരു സ്ത്രീയുടെ ഹൃദയത്തിലാണ് എഴുതപ്പെടുന്നത്.
വിന്ധ്യാവലിയുടെ ജീവിതത്തെക്കുറിച്ച് പുരാണങ്ങളിൽ വിശദമായ വിവരങ്ങൾ കുറവാണ്.
അതുകൊണ്ട് ആ മനസ്സിനെക്കുറിച്ച് ഉറപ്പായ ചരിത്രവാദങ്ങൾ ഉന്നയിക്കാനാവില്ല.
പക്ഷേ ആ നിശ്ശബ്ദതയെ ചോദ്യം ചെയ്യാനാവില്ലേ?
പുരാണത്തിൽ അവർക്ക് കുറച്ച് വരികൾ മാത്രമാണെങ്കിൽ,
നമ്മുടെ ഓർമ്മയിൽ അവൾക്ക് ഒരു പേജ് കൊടുത്തുകൂടേ?
ഓണം മാവേലിയുടെ വരവിന്റെ ആഘോഷമാണ്.
അത് അങ്ങനെ തന്നെ തുടരട്ടെ.
മാവേലിയുടെ മഹത്വം ആരും കുറയ്ക്കേണ്ടതില്ല.

പക്ഷേ…
മാവേലിയെ ഉയർത്തിപ്പിടിക്കുമ്പോൾ,
അവന്റെ കഥയിൽ നിശ്ശബ്ദമായി നിന്ന ഒരു സ്ത്രീയെ താഴെ വീഴ്ത്തേണ്ടതില്ലല്ലോ.
ഈ ഓണക്കാലത്ത്
മാവേലിയെ വരവേൽക്കുമ്പോൾ,
ഒരു നിമിഷം
വിന്ധ്യാവലിയെയും ഓർക്കാം.
രാജാവിന്റെ ഭാര്യയായി മാത്രം അല്ല.
ഒരു സ്ത്രീയായി.
വേർപാടിന്റെ വേദന അനുഭവിച്ചിരിക്കാവുന്ന ഒരു സ്ത്രീയായി.
കാത്തിരിപ്പിന്റെ നിശ്ശബ്ദത വഹിച്ചിരിക്കാവുന്ന ഒരു സ്ത്രീയായി.
പുരുഷന്റെ മഹത്വത്തിന് പിന്നിൽ
സ്വന്തം ജീവിതം നിശ്ശബ്ദമായി വിട്ടുകൊടുത്തിരിക്കാവുന്ന ഒരു സ്ത്രീയായി.
അവർക്ക് സിംഹാസനം വേണ്ട.
പ്രതിമ വേണ്ട.

വലിയ സ്മാരകം വേണ്ട.
നമ്മുടെ ഓർമ്മയിൽ ഒരു ചെറിയ ഇടം മാത്രം മതി.
കാരണം,
മാവേലി മഹാനായതുകൊണ്ട്
വിന്ധ്യാവലി ചെറുതാകുന്നില്ല.
മാവേലിയുടെ കഥ മഹത്തായതുകൊണ്ട്
അവളുടെ മൗനം അപ്രധാനമാകുന്നില്ല.
ഒരു പുരുഷന്റെ ചരിത്രത്തിന്റെ പിന്നിൽ
ഒരു സ്ത്രീയുടെ പറയപ്പെടാത്ത ചരിത്രം ഉണ്ടായേക്കാം.
അത് വായിക്കാൻ
ചരിത്രപുസ്തകം മാത്രം പോരാ.
ഒരു സ്ത്രീയുടെ ഹൃദയം കൂടി വേണം.
ഈ ഓണം…
മാവേലിയെ മാത്രം ഓർക്കരുത്.
അവന്റെ കഥയുടെ നിഴലിൽ
നിശ്ശബ്ദമായി നിന്നിരുന്ന
വിന്ധ്യാവലിയെയും ഓർക്കുക.
കാരണം,
മാവേലി മടങ്ങിവരുന്നുവെന്ന് നമ്മൾ പാടുന്നു.
പക്ഷേ, ഒരിക്കൽ മടങ്ങിവരാത്ത ഭർത്താവിനായി
ഒരു സ്ത്രീ കാത്തുനിന്നിരിക്കാം എന്ന സത്യം മറക്കരുത്.
അവളുടെ പേര്
വിന്ധ്യാവലി.

മാവേലിയുടെ മഹത്വത്തിന്റെ നിഴലിൽ
മറഞ്ഞുപോയ ഒരു സ്ത്രീ.
ഈ ഓണം,
അവൾക്കും ഒരു വിളക്ക് തെളിയിക്കാം.
— ലീലാമ്മ തോമസ്, ബോട്സ്വാനFacebook തലക്കെട്ടിന് ഏറ്റവും ശക്തമായ മറ്റൊരു വരി:
“മാവേലിക്ക് കേരളം മുഴുവൻ കാത്തിരുന്നു… എന്നാൽ മാവേലിക്കായി കാത്തിരുന്ന വിന്ധ്യാവലിയുടെ കണ്ണുനീർ ആരാണ് ഓർത്തത്?”തീർച്ചയായും. Facebook-ൽ വായിക്കുന്നവനെ ആദ്യവരിയിൽ തന്നെ പിടിച്ചിരുത്തുന്ന തരത്തിൽ, സ്ത്രീയുടെ നിശ്ശബ്ദ വേദനയും പുരുഷകേന്ദ്രിതമായ ഓർമ്മയുടെ രാഷ്ട്രീയവും കുറച്ചുകൂടി ശക്തമാക്കി, പക്ഷേ പുരാണത്തെ അപമാനിക്കാതെ മിനുക്കിയ പതിപ്പ് ഇതാ.
മാവേലിയെ ലോകം ഓർത്തു… വിന്ധ്യാവലിയെ ആരും ഓർത്തില്ല!
— വൈധവ്യത്തിന്റെ നിഴലിൽ മറഞ്ഞുപോയ ഒരു സ്ത്രീയുടെ കഥ
ഓണം വരുമ്പോൾ
നമ്മുടെ വീടുകൾ പൂക്കളാൽ നിറയും.
മുറ്റത്ത് പൂക്കളം വിരിയും.

അടുക്കളയിൽ സദ്യയുടെ മണം നിറയും.
പാട്ടുകളിൽ മാവേലി വീണ്ടും വരും.
“മാവേലി നാടുവാണീടും കാലം…”
നമ്മൾ പാടും.
മാവേലിയുടെ നല്ലകാലത്തെക്കുറിച്ച് പറയും.
അവന്റെ നീതിയെക്കുറിച്ച് പറയും.
അവന്റെ ദാനശീലത്തെക്കുറിച്ച് പറയും.
അവന്റെ മഹത്വത്തെക്കുറിച്ച് തലമുറകൾക്ക് പറഞ്ഞു കൊടുക്കും.
പക്ഷേ…
മാവേലി പോയപ്പോൾ അവന്റെ കൂടെ പോകാൻ കഴിയാതെ ഭൂമിയിൽ ശേഷിച്ച ഒരു സ്ത്രീയെക്കുറിച്ച് നമ്മൾ എപ്പോഴെങ്കിലും ചിന്തിച്ചിട്ടുണ്ടോ?
അവളുടെ പേര്
വിന്ധ്യാവലി.
പുരാണപരമ്പരയിൽ മഹാബലിയുടെ പത്നിയായി പറയപ്പെടുന്ന സ്ത്രീ.
ഒരു രാജാവിന്റെ ഭാര്യ.

ഒരു അമ്മ.
ഒരു കുടുംബത്തിന്റെ നാഥ.
അതിലുപരി—
ഭർത്താവിന്റെ മഹത്വത്തിന്റെ നിഴലിൽ സ്വന്തം കഥ നഷ്ടപ്പെട്ട ഒരു സ്ത്രീ.
മഹാബലി മഹാനായി.
അവന്റെ ദാനശീലം ലോകം പാടി.
അവന്റെ യാഗങ്ങൾ ഓർമ്മിക്കപ്പെട്ടു.
അവന്റെ ഭരണകാലം സമത്വത്തിന്റെയും സമൃദ്ധിയുടെയും പ്രതീകമായി മാറി.
വാമനൻ വന്നു.
മൂന്ന് അടി മണ്ണ് ചോദിച്ചു.
വിശ്വരൂപം പ്രാപിച്ചു.
ഒടുവിൽ മൂന്നാമത്തെ ചുവടിനായി മഹാബലി സ്വന്തം ശിരസ്സ് സമർപ്പിച്ചു.
മഹാബലി സുതലത്തിലേക്ക് പോയി.
പുരാണം അവിടെ ഒരു മഹാരാജാവിന്റെ കഥ പൂർത്തിയാക്കി.
പക്ഷേ ഒരു സ്ത്രീയുടെ കഥ അവിടെ തുടങ്ങിയിരിക്കാമല്ലോ?
മഹാബലിയുടെ രാജ്യം നഷ്ടപ്പെട്ടു.
അവന്റെ സിംഹാസനം നഷ്ടപ്പെട്ടു.
അവൻ സുതലത്തിലേക്ക് പോയി.

പക്ഷേ…
വിന്ധ്യാവലിക്ക് നഷ്ടപ്പെട്ടത് എന്തായിരുന്നു?
ഭർത്താവിനെ.
അവളുടെ ജീവിതത്തിന്റെ കൂട്ടുകാരനെ.
അവളുടെ കുടുംബത്തിന്റെ പുരുഷനെ.
അവളുടെ ജീവിതത്തിന്റെ ഒരു വലിയ ഭാഗത്തെ.
അവളുടെ കണ്ണുനീർ ആരെങ്കിലും രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ടോ?
അവൾ ഉറങ്ങാതെ കിടന്ന രാത്രികൾക്ക്
പുരാണങ്ങളിൽ എവിടെയെങ്കിലും ഒരു വരിയുണ്ടോ?
ഭർത്താവിന്റെ മടങ്ങിവരവിനായി അവൾ കാത്തിരുന്നോ?
കാത്തിരുന്നെങ്കിൽ—
ആ കാത്തിരിപ്പിന്റെ ദൈർഘ്യം ആരാണ് അളന്നത്?
പുരുഷന്റെ വീരകഥകൾ ചരിത്രമാകുമ്പോൾ,
സ്ത്രീയുടെ കണ്ണുനീർ എന്തുകൊണ്ടാണ് ചരിത്രത്തിന്റെ അരികിൽ പോലും ഇടം നേടാത്തത്?
ഇതാണ് നമ്മൾ ചോദിക്കേണ്ടത്.
മഹാബലിയുടെ പേര് പാട്ടുകളിൽ മുഴങ്ങി.
ബാണന്റെ പേര് പുരാണങ്ങളിൽ നിലനിന്നു.

ബാണന്റെ മകൾ ഉഷയുടെ പ്രണയകഥ തലമുറകൾ പറഞ്ഞു.
അനിരുദ്ധനുമായുള്ള ഉഷയുടെ ബന്ധം മറ്റൊരു മനോഹരമായ പുരാണകഥയായി മാറി.
പക്ഷേ…
ഈ വംശത്തിന്റെ അമ്മയായ വിന്ധ്യാവലി?
അവളുടെ പേര് എത്ര നിശ്ശബ്ദം!
സ്ത്രീയുടെ ചരിത്രം പലപ്പോഴും ഇങ്ങനെയാണ്.
അവൾ രാജാവിന്റെ ഭാര്യയായിരിക്കും—
പക്ഷേ രാജാവിന്റെ ചരിത്രത്തിൽ അവൾക്ക് ഒരു വരി മാത്രം.
അവൾ അമ്മയായിരിക്കും
പക്ഷേ മകന്റെ മഹത്വത്തിൽ അവളുടെ പേര് മറയും.
അവൾ കാത്തിരിക്കും
പക്ഷേ അവളുടെ കാത്തിരിപ്പിന് കഥയുണ്ടാകില്ല.
അവൾ കരയും
പക്ഷേ അവളുടെ കണ്ണുനീർ ആരും പാടുകയില്ല.
പുരുഷൻ ചരിത്രം സൃഷ്ടിക്കുന്നു എന്ന് നമ്മൾ പറയുന്നു.
പക്ഷേ ആ ചരിത്രത്തിന്റെ നിശ്ശബ്ദ വേദന പലപ്പോഴും ഒരു സ്ത്രീയുടെ ഹൃദയത്തിലാണ് എഴുതപ്പെടുന്നത്.

വിന്ധ്യാവലിയുടെ ജീവിതത്തെക്കുറിച്ച് പുരാണങ്ങളിൽ വിശദമായ വിവരങ്ങൾ കുറവാണ്.
അതുകൊണ്ട് അവളുടെ മനസ്സിനെക്കുറിച്ച് ഉറപ്പായ ചരിത്രവാദങ്ങൾ ഉന്നയിക്കാനാവില്ല.
പക്ഷേ ആ നിശ്ശബ്ദതയെ ചോദ്യം ചെയ്യാനാവില്ലേ?
പുരാണത്തിൽ അവൾക്ക് കുറച്ച് വരികൾ മാത്രമാണെങ്കിൽ,
നമ്മുടെ ഓർമ്മയിൽ അവൾക്ക് ഒരു പേജ് കൊടുത്തുകൂടേ?
ഓണം മാവേലിയുടെ വരവിന്റെ ആഘോഷമാണ്.
അത് അങ്ങനെ തന്നെ തുടരട്ടെ.
മാവേലിയുടെ മഹത്വം ആരും കുറയ്ക്കേണ്ടതില്ല.
പക്ഷേ…
മാവേലിയെ ഉയർത്തിപ്പിടിക്കുമ്പോൾ,
അവന്റെ കഥയിൽ നിശ്ശബ്ദമായി നിന്ന ഒരു സ്ത്രീയെ താഴെ വീഴ്ത്തേണ്ടതില്ലല്ലോ.
ഈ ഓണക്കാലത്ത്
മാവേലിയെ വരവേൽക്കുമ്പോൾ,
ഒരു നിമിഷം
വിന്ധ്യാവലിയെയും ഓർക്കാം.
രാജാവിന്റെ ഭാര്യയായി മാത്രം അല്ല.
ഒരു സ്ത്രീയായി.

വേർപാടിന്റെ വേദന അനുഭവിച്ചിരിക്കാവുന്ന ഒരു സ്ത്രീയായി.
കാത്തിരിപ്പിന്റെ നിശ്ശബ്ദത വഹിച്ചിരിക്കാവുന്ന ഒരു സ്ത്രീയായി.
പുരുഷന്റെ മഹത്വത്തിന് പിന്നിൽ
സ്വന്തം ജീവിതം നിശ്ശബ്ദമായി വിട്ടുകൊടുത്തിരിക്കാവുന്ന ഒരു സ്ത്രീയായി.
അവൾക്ക് സിംഹാസനം വേണ്ട.
പ്രതിമ വേണ്ട.
വലിയ സ്മാരകം വേണ്ട.
നമ്മുടെ ഓർമ്മയിൽ ഒരു ചെറിയ ഇടം മാത്രം മതി.
കാരണം,
മാവേലി മഹാനായതുകൊണ്ട്
വിന്ധ്യാവലി ചെറുതാകുന്നില്ല.
മാവേലിയുടെ കഥ മഹത്തായതുകൊണ്ട്
അവളുടെ മൗനം അപ്രധാനമാകുന്നില്ല.
ഒരു പുരുഷന്റെ ചരിത്രത്തിന്റെ പിന്നിൽ
ഒരു സ്ത്രീയുടെ പറയപ്പെടാത്ത ചരിത്രം ഉണ്ടായേക്കാം.
അത് വായിക്കാൻ
ചരിത്രപുസ്തകം മാത്രം പോരാ.
ഒരു സ്ത്രീയുടെ ഹൃദയം കൂടി വേണം.
ഈ ഓണം…
മാവേലിയെ മാത്രം ഓർക്കരുത്.
അവന്റെ കഥയുടെ നിഴലിൽ
നിശ്ശബ്ദമായി നിന്നിരുന്ന
വിന്ധ്യാവലിയെയും ഓർക്കുക.

കാരണം—
മാവേലി മടങ്ങിവരുന്നുവെന്ന് നമ്മൾ പാടുന്നു.
പക്ഷേ, ഒരിക്കൽ മടങ്ങിവരാത്ത ഭർത്താവിനായി
ഒരു സ്ത്രീ കാത്തുനിന്നിരിക്കാം എന്ന സത്യം മറക്കരുത്.
അവളുടെ പേര്,
വിന്ധ്യാവലി.
മാവേലിയുടെ മഹത്വത്തിന്റെ നിഴലിൽ
മറഞ്ഞുപോയ ഒരു സ്ത്രീ.
ഈ ഓണം,
അവൾക്കും ഒരു വിളക്ക് തെളിയിക്കാം.
ഞാൻ ഒരുപാടു കരഞ്ഞു എന്നു പറഞ്ഞാൽ വിരോധഭാസം ആണന്നു തോന്നല്ലേ. അഭിനയം അല്ല.
വൈധവ്യത്തിന്റെ നിന്ദ അനുഭവങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്ന വർക്കുമാത്രം.
“മാവേലിക്ക് കേരളം മുഴുവൻ കാത്തിരുന്നു… എന്നാൽ മാവേലിക്കായി കാത്തിരുന്ന വിന്ധ്യാവലിയുടെ കണ്ണുനീർ ആരാണ് ഓർത്തത്?”.